• ->

Hoofdstuk 2

Basisvaardigheden Volwassenen

Basisvaardigheden Volwassenen

Cijfers In 2025 heeft bij Bibliotheek Westland zich verder gericht op het versterken en verdiepen van het aanbod voor volwassenen. Vanuit Taalhuis en Digitaalhuis Westland ondersteunen we inwoners bij het verbeteren van hun taal- en digitale vaardigheden, zodat zij actief kunnen deelnemen aan onze samenleving. We zien dat de vraag groeit en spelen daar actief op in. Tegelijkertijd werken we aan kwaliteit, bereik en samenwerking met partners. Hiermee dragen we bij aan zowel ons strategisch plan alsook de doelen van de gemeente Westland binnen het sociaal domein.


Vrijwilligers: de kracht achter ons Taalhuis

Onze vrijwilligers zijn onmisbaar. In 2025 waren gemiddeld 211 vrijwilligers actief binnen het Taalhuis. Zij begeleiden inwoners bij het verbeteren van hun taalvaardigheden en vormen daarmee het hart van onze dienstverlening.

Nieuwe vrijwilligers starten met een basistraining, bestaande uit e-learning, bijeenkomsten en een terugkommoment. In 2025 hebben 49 nieuwe vrijwilligers deze training afgerond. Daarnaast blijven we investeren in hun ontwikkeling, bijvoorbeeld via workshops en bijeenkomsten waarin de vrijwilligers kennis en ervaringen delen.

Om de kwaliteit verder te verhogen, hebben we een ervaren NT2-docent ingezet. Deze heeft vrijwilligers van de Taalbalie getraind in het voeren van intakegesprekken en het inschatten van taalniveaus. Hierdoor kunnen we bezoekers beter en gerichter helpen.

Afbeelding Taalvrijwilligers
Afbeelding Taalbalie Naaldwijk


Taalbalies, Taalmaatjes en Taalcafés

De Taalbalies zijn voor veel inwoners de eerste stap. In 2025 organiseerden we wekelijks zeven spreekuren op vier locaties: Naaldwijk, ’s-Gravenzande, Wateringen en Monster. Ongeveer 700 bezoekers maakten hiervan gebruik. Dankzij de extra training van vrijwilligers kunnen we bezoekers steeds beter doorverwijzen naar passend aanbod.

Een belangrijk onderdeel van ons werk is de inzet van de getrainde Taalmaatjes. In 2025 hebben zij gemiddeld 158 deelnemers/taalvragers individueel begeleid en zijn er 94 nieuwe trajecten gestart. Taalmaatjes helpen bij spreken, lezen en schrijven, zowel in de bibliotheek als daarbuiten. We zien dat deelnemers hun taal steeds vaker gebruiken in het dagelijks leven, wat hun zelfvertrouwen vergroot.

Ook onze Taalcafés blijven groeien. In 2025 waren er zeven Taalcafés actief verspreid over het Westland. Het aantal bezoeken steeg naar ruim 5.600 – een flinke toename ten opzichte van het jaar ervoor. Vooral het Taalcafé voor statushouders in het Carlton Hotel en de cafés in Naaldwijk en ’s-Gravenzande werden goed bezocht. Hier oefenen deelnemers op verschillende niveaus met elkaar de Nederlandse taal in een informele setting.

Afbeelding
Taalcafé Wateringen
Afbeelding
Taalbalie Wateringen
Afbeelding
Taalcafé bij werkgever


Aanvullende activiteiten en vernieuwing

Naast ons vaste aanbod blijven we vernieuwen. In 2025 zijn de Meeleesclubs uitgebreid: kleine groepen waarin deelnemers samen lezen en de stap maken naar beter begrijpend lezen. Er waren vier groepen actief met in totaal 20 deelnemers, waaronder een nieuwe groep bij Patijnenburg.

Je leest samen hetzelfde boek bij de Meeleesclub en zo kom je mensen tegen die echt begrijpen waar je tegenaan loopt en je verder kunnen helpen!
Guido

Ook organiseerden we activiteiten zoals autotheorielessen in makkelijke taal en zetten we de methode Voel je goed! voort. Deze richt zich op het verbeteren van gezondheidsvaardigheden in combinatie met taal. Eind 2025 startte een nieuwe groep met negen deelnemers.

Daarnaast hebben we gewerkt aan een nieuwe aanpak rondom het herkennen en doorverwijzen van laaggeletterdheid. In totaal gaven we 13 workshops aan 188 professionals, onder andere in de kinderopvang, het onderwijs en bij partners zoals Vitis Welzijn en het Sociaal Kernteam. We zien dat deze aanpak effect heeft: organisaties herkennen signalen beter en weten inwoners sneller naar passende ondersteuning te begeleiden.

Afbeelding Meeleesclub
Afbeelding Taalkoppel Naaldwijk


Week van Lezen en Schrijven en het Glazen Radiohuis

Tijdens de Week van Lezen en Schrijven hebben we opnieuw extra aandacht gevraagd voor laaggeletterdheid. We organiseerden onder andere een workshop Culturele Bewustwording voor vrijwilligers en een interactieve taalvoorstelling voor deelnemers. Ook betrokken we ervaringsdeskundigen, bijvoorbeeld om voor te lezen tijdens een BoekStart-ochtend.

Een bijzonder moment in 2025 was het Glazen Radiohuis op het Marktplein in ’s-Gravenzande. Vier dagen lang organiseerden we samen met regionale partners een programma rondom lezen, schrijven en digitale vaardigheden. De uitzendingen via WOS zorgden voor een groot bereik. Dit initiatief heeft niet alleen gezorgd voor meer zichtbaarheid, maar ook voor meer bewustwording rondom basisvaardigheden.

Wees niet bang om ervoor uit te komen dat je lezen moeilijk vindt! Want zolang je je mond dichthoudt, kan niemand je helpen
Carina,Taalambassadeur en ging op latere leeftijd terug naar school

Afbeelding
Week van lezen en schrijven bij WOS
Afbeelding
Glazen radiohuis
Afbeelding
Glazen radiohuis Lianne en Wendy


Samenwerking in het Taalnetwerk

We vervullen een actieve rol in het Taalnetwerk Westland. Samen met partners werken we aan een gezamenlijke aanpak van laaggeletterdheid. In 2025 kwam het kernteam vier keer bijeen en is er gewerkt aan thema’s zoals signalering, campagnes en de werkgeversaanpak.

We hebben gezamenlijk gekeken naar vraag en aanbod in het Westland, bijvoorbeeld rond wachtlijsten en specifieke doelgroepen zoals Oekraïners.

Ook hebben we campagnes ontwikkeld, onder andere gericht op ouders van jonge kinderen rond de Nationale Voorleesdagen en op werkgevers tijdens het Glazen Radiohuis. Hiermee vergroten we de bewustwording en stimuleren we preventie.

Afbeelding Week van lezen en schrijven Taalshow
Afbeelding Taalcafé Naaldwijk


Digitaalhuis: Digitale vaardigheden versterken

Binnen het Digitaalhuis hebben we ons in 2025 gericht op het versterken van digitale zelfredzaamheid. We helpen inwoners om beter om te gaan met de digitale overheid, digitale zorg en online veiligheid.

De cursussen Digisterker en DigiVitaler spelen hierin een belangrijke rol. In 2025 hebben we 20 cursussen gegeven aan 119 deelnemers. De waardering was hoog: alle deelnemers beoordeelden de cursussen als goed of zeer goed. De cursisten geven aan meer zelfvertrouwen te hebben en minder afhankelijk te van anderen.

Afbeelding
Digicoaches
Afbeelding
Digisterker cursist
Afbeelding
DigiVitaler


Informatiepunt Digitale Overheid en het Ontwikkelplein

Het Landelijke Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) is ook bij Bibliotheek Westland een belangrijke pijler van de dienstverlening. In vijf van onze grote vestigingen kunnen inwoners altijd terecht met vragen over bijvoorbeeld DigiD, toeslagen of verlengen van het rijbewijs. In 2025 registreerden we 321 specifieke IDO vragen, een stijging ten opzichte van 2024. Het merendeel van de vragen konden we direct beantwoorden.

Daarnaast organiseerden we in de drie grote vestigingen wekelijks een Ontwikkelplein, in 2025 150 keer. Een laagdrempelige plek waar we samen met partners de inwoners ondersteunen bij hun vragen op het gebied van taal, digitale vaardigheden, zorg en welzijn en hen doorverwijzen naar passend aanbod dat op het ontwikkelplein samenkomt. Op het ontwikkelplein boden we o.a. het digitale inloopspreekuur, waar we ruim 700 inwoners met praktische vragen en vaardigheden verder hielpen, bijvoorbeeld door hen te ondersteunen in het programma oefenen.nl. Ook verwezen we bezoekers ‘warm’ door naar partners zoals SeniorWeb, de Formulierenbrigade en Vitis Welzijn.

Ik heb hier bij de Digitale Inloop al veel opgestoken. Ik was in het begin een beetje bang dat ik dingen fout zou doen op de computer. Nu voel ik me veel zekerder.
Ria

We organiseerden ook aanvullende activiteiten, zoals workshops over digitale veiligheid, Windows 11 en introducties op AI. Met laagdrempelige activiteiten zoals DigiBingo bij partners maken we digitale vaardigheden bespreekbaar en stimuleren we deelname aan cursussen.

Iedereen wordt blij van bingo en het voordeel van deze speelse manier van leren is dat de kennis stapsgewijs binnenkomt.
De Wateringse Elleke, Thea en Tiny deden mee met DigiBingo

Afbeelding Plustival Debby en Nanda
Afbeelding Digibingo


Samenwerking met partners

Samenwerking is essentieel in alles wat we doen. In 2025 hebben we deze verder versterkt. Deelnemers vinden ons via verschillende routes: via Taalbalies, partners, nieuwsbrieven en activiteiten.

Een mooi voorbeeld is de samenwerking met Patijnenburg. In 2025 hebben we deze officieel bekrachtigd. Medewerkers krijgen daar ondersteuning bij het ontwikkelen van digitale vaardigheden en kunnen gebruikmaken van ons aanbod. Ook nemen zij deel aan programma’s zoals Voel je goed!.

Afbeelding Ondertekening Patijnenburg en Bibliotheek Westland
Afbeelding Patijnenburg Zin in werk


Blijvende impact

In 2025 hebben we opnieuw gezien hoe groot de impact van ons werk is. Steeds meer inwoners weten ons te vinden en maken gebruik van ons aanbod. De groei van het aantal deelnemers, de toename van het Taalcafébezoek en de verdere professionalisering van onze aanpak laten zien dat we op de goede weg zijn.

Samen met onze vrijwilligers en partners blijven we bouwen aan een samenleving waarin iedereen mee kan doen. Een samenleving waarin taal en digitale vaardigheden geen drempel zijn, maar juist een sleutel tot kansen en ontwikkeling.

Basisvaardigheden jeugd

Vorig artikel

Leven Lang Ontwikkelen

Volgend artikel
Author: Martijn Kamman (Enschede) - Graphic Designer/Front-end developer at BiblioMedia/SmoothPublish